Kangurowanie - czyli powrót do Natury

Kangurowanie wzięło się z przyrody. Jeszcze raz  możemy się przekonać, że przyroda jest najlepszym nauczycielem lekarza. W intensywnej terapii używamy  niezwykle wyszukanych technik, skomplikowanej aparatury medycznej: jak respiratory, inkubatory- szereg rzeczy, które tam stosujemy wcale nie przeszkadza w przytulaniu- to zmienia świat, wprowadza nowe bodźce.

Musimy umiejętnie połączyć nowoczesną technikę i wiedzę, z tym co w nas tkwi, co jest bardzo pierwotne: potrzeba miłości, bliskości, przytulania i nade wszystko potrzeba bezpieczeństwa.

Doskonałym sposobem jest  kangurowanie, które pojawiło się w ubogich państwach, gdzie po prostu brakowało specjalistycznej aparatury. Jednak szybko metoda  rozprzestrzeniła się w państwach bogatych, gdzie dostrzeżono jej zalety. Dzięki kangurowaniu matka swoim oddechem i biciem serca uspokaja dziecko, pobudza do oddechu, i kolonizuje  przyjaznymi bakteriami z własnej piersi. Kangurowanie to bezpośredni kontakt „skóra do skóry”.

Kangurowanie łagodzi obyczaje i buduje zaufanie między rodzicami a personelem medycznym,  dodaje  rodzicom odwagi, dzieciom szczęścia i zdrowia. Stała obecność  rodziców przy dziecku wzmacnia więź emocjonalną. O tym , że więź z dzieckiem można i należy pielęgnować od samego początku.

Miłość zaczyna się w brzuchu mamy

Prenatalne przywiązanie rodziców do dziecka ma znaczący wpływ na pozytywne relacje z nim po jego urodzenia. Rozmaite formy prenatalnej komunikacji dają rodzicom poczucie, że  dziecko od początku jest bliskim członkiem rodziny, z którym dzielą mnóstwo doświadczeń, myśli, planów, z którym mają  „wspólną historię”. Prenatalna więź sprzyja pozytywnym doświadczeniom z porodu, ułatwia okazywanie mu uwagi, czułości i bezwarunkowej akceptacji maleństwa. Pozytywne relacje mają dobroczynny wpływ na karmienie piersią.

Matczyne mleko- najcenniejszy dar

Czasem porównuje się mleko matki do płynnego złota, to bardzo celne porównanie. Niemowlęta powinny być do 6 miesiąca życia karmione wyłącznie piersią, następnie do drugiego roku życia lub dłużej niemowlęta i małe dzieci powinny dostawać wartościowe i odżywcze pokarmy, jednak nadal powinny być karmione piersią. Niestety w Polsce tylko około 8% dzieci jest karmionych wyłącznie piersią w 6. miesiącu życia.

Przyjazne  szpitale muszą informować wszystkie kobiety o korzyściach z karmienia naturalnego oraz zapewnić optymalne warunki laktacji po porodzie. W Szpitalu Przyjaznym Dziecku matka i dziecko przebywają  wspólnie  od urodzenia do wypisu. Bezpośrednio po porodzie dziecko powinno być położone  na nagim brzuchu matki. Dziecko i matka powinni pozostać w kontakcie “skóra do skóry”.  Ten pierwszy kontakt matki i dziecka powinien trwać do zakończenia przez dziecko pierwszego karmienia, w praktyce trwa to nawet około 2 godzin.

Ciąża po terminie- dylematy…

Ze statystyk  wynika, że ciąża po 41. tygodniu to 25 procent wszystkich ciąż. Przyjęło się,  że CPT jest wskazaniem  do wykonania indukcji porodu. Ma to związek z obawami ciężarnej, obawami nierzadko „podsycanymi” przez rodzinę i znajomych, którzy wypytują kiedy to rozwiązanie wreszcie nastąpi?  W efekcie u ciężarnej narasta swoiste „zmęczenie ciążą”. Należy cieszyć się z faktu bycia w ciąży. Wiele kobiet czuje, że powiększający się brzuch, ruchy dziecka, oczekiwanie na poród  że to są dni, których sztucznie nie należy skracać, bo każdy z nich ma swoją wartość.

Bardzo istotny jest wynik indukcji, a zatem czy kobieta będzie w stanie urodzić siłami  natury. W dużym stopniu zależy to od przygotowania w szkole rodzenia, od tego  w jakim stopniu kobieta jest zmotywowana do samodzielnego przeżycia porodu, jaka jest jej odporność na ból. Duże znaczenie ma również zaangażowanie personelu- zwłaszcza położnych. Jeżeli położne mają dobry kontakt z rodzącymi, z ich rodzinami, jeśli poświęcają temu dużo czasu, wówczas szansa urodzenia dziecka drogami natury jest zdecydowanie większa.

Cesarskie cięcie- dobrodziejstwo czy zagrożenie?

Niepokojący jest wzrost liczby wykonywanych cięć cesarskich , szczególnie tych na życzenie i z tzw.  względów społecznych.  Poród siłami natury jest najlepszą rzeczą, jaką matka może dać swojemu dziecku. Przechodząc przez kanał rodny noworodek nabiera odporności na infekcje, jego układ oddechowy ma czas na przystosowanie się do nowych warunków. Ogromnie ważne są również zalety natury psychologicznej – narażone na stres porodu dziecko nabiera odporności na stres, który czeka go w przyszłym życiu.  Zalecenia WHO mówią, że użycie cesarskiego cięcia jest uzasadnione u około 15% rodzących. Tymczasem w Polsce statystyki mówią o 30%, przy czym liczba ta stale rośnie (2% w skali roku). W każdym razie przyszłość porodu drogami natury i szerzej przyszłość położnictwa rysuje się w sposób trudny do przewidzenia.

Na rozdrożu- czyli wyzwania współczesnego  położnictwa

Relacja między lekarzem a pacjentem jest święta, jest częścią procesu leczenia i determinuje jego efekty. Najważniejsze warunki dobrej relacji pacjent- lekarz to m.in: kontakt wzrokowy, zainteresowanie osobiste, uważne słuchanie, dobrze ukierunkowane pytania,  otwartość i akceptacja. Położnicy powinni posiadać choćby minimum wiedzy psychologicznej, wykonywać swój zawód z powołania i podchodzić do każdej kobiety indywidualnie. Z drugiej zaś strony rodzące  muszą być dobrze wyedukowane i przygotowane do porodu, co sprawi, że będzie on przebiegał znacznie sprawniej. Postawa lekarza powinna się cechować empatią i autentyczną wiarą w to, że kobiety są stworzone do rodzenia dzieci. Można by zadać sobie pytani:  co się dzieje się z lekarzami, dlaczego bardziej zainteresowani są technologią niż pacjentami  i wreszcie dlaczego tak często wybierają operację zamiast normalny poród? Dlaczego nie wiedzą nic o psychologii kobiety,   a do tego nie mają wiary w kobiety i ich fizjologię? Istotą misji lekarza położnika jest przede wszystkim  bezwarunkowa miłość do swojego zawodu, nieograniczony czas dla pacjentek  i praca z pasją, bo życie bez pasji jest nudne i w pracy nic nie wychodzi.

Dzisiejsza porodówka, wyposażona w nowoczesne instrumentarium, jest zimna i odpersonalizowana, w związku z tym tendencja do wprowadzania bardziej domowego stylu w warunkach szpitalnych jest dobrym kierunkiem.

Współczesna rodząca zdaje się „być pomiędzy” wiarą w integralność natury, a zaufaniem do możliwości technologii.  Bardziej niż kiedykolwiek wcześniej poród jest na rozdrożu, na którym krzyżują się naturalne podejście , z wyrafinowaniem technologicznym XX i XXI wieku.

Czy zatem poród powróci do domów pod kuratelę położnych, czy też pojawi się bardziej fizjologiczne, mniej zmedykalizowane podejście do zdrowych, normalnych porodów? Zdaje się, że obie rzeczy dzieją się jednocześnie w większości miejsc na świecie.